چرا نادیده گرفتن کد مخفی روی تایر می‌تواند مرگبار باشد؟
خیلی از رانندگان به ظاهر تایر توجه می‌کنند، اما آنچه واقعا امنیت را تعیین می‌کند روی دیواره تایر حک شده است، نه روی آج آن. شاید تایر خودروی شما هنوز عمق مناسبی داشته باشد و در نگاه اول سالم به نظر برسد، اما در واقع از درون در حال پوسیدن است. در هر تایر یک کد کوچک اما حیاتی وجود دارد که تاریخ تولید آن را نشان می‌دهد و مشخص می‌کند تا چه زمانی استفاده از آن ایمن است. نادیده گرفتن این کد می‌تواند باعث ترکیدگی تایر، از دست دادن کنترل خودرو و حتی حوادث مرگبار شود.
رمز پنهان روی دیواره تایر
اگر به نوشته‌های روی تایر دقت کنید، حتما عبارت DOT را می‌بینید. این کلمه کوتاه ابتدای یک رشته عدد و حرف است که اطلاعات مربوط به محل تولید، کارخانه سازنده و مهم‌تر از همه، تاریخ ساخت تایر را در خود دارد. چهار رقم آخر این کد، تاریخ تولید واقعی را نشان می‌دهند. دو رقم اول هفته تولید و دو رقم آخر سال را مشخص می‌کنند. مثلا عدد 3521 یعنی تایر در هفته سی و پنجم سال 2021 تولید شده است.
به زبان ساده، همین چهار رقم کوچک تاریخ تولد تایر شما هستند. با این اطلاعات می‌توانید بفهمید آیا تایر هنوز در محدوده عمر مفیدش قرار دارد یا خیر. بسیاری از رانندگان با دیدن آج سالم تصور می‌کنند تایر هنوز قابل استفاده است، در حالی که ممکن است از زمان تولید آن بیش از ده سال گذشته باشد و ساختار داخلی لاستیک دیگر توان تحمل فشار را نداشته باشد.
چرا تایر با گذشت زمان خطرناک می‌شود؟
حتی اگر خودرو مدت زیادی در پارکینگ مانده باشد و مسافت کمی طی کرده باشد، لاستیک‌ها به مرور زمان خاصیت خود را از دست می‌دهند. ترکیبات پلیمری لاستیک به مرور در اثر تماس با هوا، گرما و نور خورشید تجزیه می‌شوند. این روند باعث ایجاد ترک‌های ریز و کاهش انعطاف‌پذیری می‌شود، و لاستیکی که زمانی نرم و چسبنده بوده، به ماده‌ای خشک و شکننده تبدیل می‌شود.
تفاوتش درست مثل قاب موبایلی است که سال‌ها در آفتاب مانده و یک روز ناگهان با کوچک‌ترین ضربه می‌شکند. در سرعت‌های بالا، همین اتفاق می‌تواند باعث ترکیدن تایر شود. به همین دلیل، اکثر خودروسازان و شرکت‌های تولید لاستیک توصیه می‌کنند تایرها حداکثر بین شش تا ده سال پس از تاریخ تولید تعویض شوند، حتی اگر آج آن‌ها هنوز سالم به نظر برسد.
فریب تایرهای نو اما قدیمی
یکی از مشکلات جدی در بازار تایر، فروش لاستیک‌های قدیمی به عنوان تایر نو است. بسیاری از خرده‌فروشان تایر، تاریخ تولید را به خریدار اعلام نمی‌کنند و ممکن است لاستیکی را بفروشند که سال‌ها در انبار مانده است. هرچند این کار از نظر قانونی ممنوع نیست، اما از نظر ایمنی می‌تواند خطرناک باشد.
حتی لاستیک زاپاس داخل صندوق عقب که هرگز استفاده نشده، ممکن است بیش از ده سال عمر کرده باشد. در چنین شرایطی، ظاهر نو به معنای ایمنی نیست. در حقیقت، این تایرها می‌توانند هنگام رانندگی در گرمای تابستان یا در سرعت بالا، ناگهان ترکیده و کنترل خودرو را از دستتان خارج کنند.
همین آخر هفته بررسی کنید
کافی است چند دقیقه وقت بگذارید و تمام تایرهای خودرو، از جمله تایر زاپاس، را بررسی کنید. به دنبال کد DOT روی دیواره تایر بگردید و چهار رقم آخر آن را بخوانید. اگر عدد مربوط به سال تولید بیش از شش تا ده سال گذشته را نشان می‌دهد، حتما برای بررسی تخصصی یا تعویض آن اقدام کنید.
امنیت شما فقط به عمق آج تایر وابسته نیست، بلکه به سنی بستگی دارد که روی بدنه آن نوشته شده است. این عدد کوچک می‌تواند بین رانندگی ایمن و یک حادثه خطرناک تفاوت ایجاد کند. دفعه بعد که به لاستیک‌ها نگاه کردید، یادتان باشد واقعیت نه در ظاهر، بلکه در همان کد پنهان روی دیواره تایر نهفته است.
